Bağlı Genler
31 Ağustos 2026
Bağlı Genler ve Genler Arasındaki Mesafe
Mendel, her bir genin farklı bir kromozom üzerinde olduğunu varsaymıştır. Ancak yapılan çalışmalar, bir kromozom üzerinde birden fazla genin bulunduğunu ortaya koymuştur. Bu genlere bağlı genler adı verilir ve mayoz bölünme sırasında parça değişimi olmazsa bağımsız olarak ayrılamazlar.
Bağlı genler, aynı kromozom üzerinde bulundukları için birbirlerinden ayrılamazlar. Ancak krossing over (parça değişimi) olayıyla birbirinden ayrılabilirler. Krossing over olasılığı, genlerin birbirlerine olan uzaklıklarıyla doğru orantılıdır. Genler arasındaki uzaklık ne kadar fazlaysa, krossing over olasılığı da o kadar yüksektir.
Örneğin, tohum rengi ve çiçek rengi genleri aynı kromozom üzerinde bulunur ancak aralarındaki mesafe o kadar uzaktır ki hemen hemen her mayozda bu iki gen arasında krossing over görülür. Bu nedenle oluşan döllerdeki fenotip ayrışım oranları bağımsız dağılımdaki oranlardan farklılık gösterir.
Bağlı genler, oluşturdukları gruba bağlantı grubu denir ve bireyin sahip olduğu bağlantı grubu sayısı haploid kromozom sayısına eşittir. Krossing over, gamet çeşitliliğini artırır. Ancak, gametlerin oluşma yüzdeleri, genler arasındaki mesafeye bağlı olarak farklılık gösterebilir.
Sonuç olarak, bağlı genler söz konusu olduğunda, çaprazlama sonucu elde edilen veriler farklılık arz edebilir. Genler arasındaki mesafeye bağlı olarak, krossing over olasılığı ve gamet çeşitliliği değişebilir.